Huisarts

Posttraumatische stress-stoornis

De klap die pijn blijft doen

Inbraken, overvallen, aanrandingen en verkrachtingen, auto-ongelukken, een vliegtuig dat neerstort, gijzelingen en oorlogsgeweld, de kranten staan dagelijks vol met berichten hierover. Voor de mensen die zoiets meemaken, zijn het onverwachte, ingrijpende ervaringen die hun leven ernstig ontwrichten. De meeste mensen kunnen zo'n traumatische ervaring zelf verwerken. Maar sommigen slagen er niet in de draad van het dagelijks leven weer op te pakken. Hun angst en machteloosheid blijven terugkomen. Die mensen kampen met allerlei lichamelijke en psychische klachten. Deze kunnen wijzen op een posttraumatische stress-stoornis (PTSS).

De gebeurtenis heeft psychisch een diepe wond (=trauma) geslagen en roept zoveel stress op, dat het dagelijks leven erna (= post) ernstig is verstoord.

Een ontwrichtende schok
Inbraken, overvallen, aanrandingen en verkrachtingen, auto-ongelukken, een vliegtuig dat neerstort, gijzelingen en oorlogsgeweld, de kranten staan dagelijks vol met berichten hierover. Voor de mensen die zoiets meemaken, zijn het onverwachte, ingrijpende ervaringen die hun leven ernstig ontwrichten. De meeste mensen kunnen zo'n traumatische ervaring zelf verwerken. Maar sommigen slagen er niet in de draad van het dagelijks leven weer op te pakken. Hun angst en machteloosheid blijven terugkomen. Die mensen kampen met allerlei lichamelijke en psychische klachten. Deze kunnen wijzen op een posttraumatische stress-stoornis (PTSS). De gebeurtenis heeft psychisch een diepe wond (=trauma) geslagen en roept zoveel stress op, dat het dagelijks leven erna (= post) ernstig is verstoord.

De meeste mensen staan er zelden bij stil dat zij ook zelf het slachtoffer van zo'n schokkende gebeurtenis kunnen worden. Ze hebben het gevoel controle over hun leven te hebben. Dat gevoel van veiligheid en de vanzelfsprekende dagelijkse routine maken het mogelijk normaal te leven en toekomstplannen te maken. Onverwachte, schokkende en levensbedreigende gebeurtenissen, traumatische ervaringen, vagen deze veiligheid en vanzelfsprekendheid in één klap weg. Ze vormen een angstaanjagende confrontatie met de eigen kwetsbaarheid en onmacht en soms ook met de gruwelijke dingen waartoe medemensen in staat zijn. De tijd die nodig is om dat te verwerken, is voor iedereen anders.

Geschonden vertrouwen
Tijdens een overval, verkrachting of andere schokkende gebeurtenis handelen mensen vaak zonder iets te voelen of na te denken. Achteraf worden ze overspoeld door ongeloof en verbijstering, ontreddering, verslagenheid en doodsangst. Ze trillen, beven en huilen van verdriet en machteloze woede. In de eerste tijd na de gebeurtenis is er weinig over van het vertrouwen waarmee ze daarvoor in het leven stonden. Dat is een normale reactie op een abnormale gebeurtenis.

Herkenbaar?
Herkent u zich in bovenstaand verhaal? Heeft u problemen die hierop lijken en wilt u hulp? Dan zijn er drie mogelijkheden.